Công bố hợp chuẩn là gì? Phân biệt hợp chuẩn & hợp quy

Q: Công bố hợp chuẩn có bắt buộc không?

Công bố hợp chuẩn về nguyên tắc là hoạt động tự nguyện. Tuy nhiên, doanh nghiệp cần kiểm tra quy định quản lý chuyên ngành và các yêu cầu áp dụng cụ thể đối với từng sản phẩm, hàng hóa.

Q: Công bố hợp chuẩn khác công bố hợp quy như thế nào?

Công bố hợp chuẩn về nguyên tắc dựa trên tiêu chuẩn được lựa chọn và áp dụng, còn công bố hợp quy áp dụng đối với đối tượng thuộc phạm vi của quy chuẩn kỹ thuật tương ứng và thực hiện theo quy định quản lý chuyên ngành.

Công bố hợp chuẩn là việc tổ chức, cá nhân công bố sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ, quá trình, môi trường hoặc đối tượng khác phù hợp với tiêu chuẩn tương ứng đã được lựa chọn và áp dụng. Theo quy định hiện hành, công bố hợp chuẩn về nguyên tắc là hoạt động tự nguyện; doanh nghiệp phải thực hiện thông báo công bố và chịu trách nhiệm về sự phù hợp của đối tượng đã công bố. Khác với công bố hợp quy, công bố hợp chuẩn dựa trên tiêu chuẩn như TCVN, tiêu chuẩn quốc tế hoặc tiêu chuẩn khác được lựa chọn áp dụng, trong khi công bố hợp quy áp dụng đối với đối tượng thuộc quy chuẩn kỹ thuật tương ứng.

cong bo hop chuan hop quy phan biet

Công bố hợp chuẩn là gì? Công bố hợp quy là gì?

Công bố hợp chuẩn là việc tổ chức, cá nhân công bố đối tượng của hoạt động trong lĩnh vực tiêu chuẩn phù hợp với tiêu chuẩn tương ứng. Đối tượng công bố có thể là sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ, quá trình, môi trường hoặc các đối tượng khác trong hoạt động kinh tế – xã hội theo quy định.

Theo quy định hiện hành, công bố hợp chuẩn là hoạt động tự nguyện. Tổ chức, cá nhân lựa chọn tiêu chuẩn áp dụng và chịu trách nhiệm về nội dung công bố. Việc đánh giá sự phù hợp có thể được thực hiện thông qua chứng nhận hợp chuẩn hoặc tự đánh giá theo phương thức phù hợp với quy định.

Công bố hợp quy là việc tổ chức, cá nhân công bố đối tượng phù hợp với quy chuẩn kỹ thuật tương ứng. Công bố hợp quy được áp dụng đối với các đối tượng thuộc phạm vi điều chỉnh của quy chuẩn kỹ thuật và thực hiện theo quy định quản lý chuyên ngành.

Doanh nghiệp có thể xem thêm hướng dẫn công bố hợp quy sản phẩm để xác định hồ sơ, thủ tục và quy trình áp dụng đối với từng nhóm sản phẩm.

khai niem 1

Công bố hợp chuẩn có bắt buộc không?

Công bố hợp chuẩn về nguyên tắc là hoạt động tự nguyện. Tổ chức, cá nhân chủ động lựa chọn tiêu chuẩn phù hợp để áp dụng và thực hiện công bố sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ hoặc đối tượng tương ứng phù hợp với tiêu chuẩn đó.

Tuy nhiên, doanh nghiệp cần xem xét đồng thời các quy định quản lý chuyên ngành và yêu cầu áp dụng đối với từng sản phẩm, hàng hóa cụ thể. Khi thực hiện công bố hợp chuẩn, tổ chức, cá nhân phải chịu trách nhiệm về sự phù hợp của đối tượng đã công bố và thực hiện thông báo theo quy định hiện hành.

Từ ngày 25/05/2026, việc công bố hợp chuẩn được thực hiện theo Thông tư 14/2026/TT-BKHCN, trong đó quy định về công bố hợp chuẩn, công bố hợp quy và các phương thức đánh giá sự phù hợp với tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật.

Nếu doanh nghiệp cần tìm hiểu chi tiết hơn về hồ sơ, quy trình và chi phí công bố hợp chuẩn, có thể xem hướng dẫn đầy đủ tại bài viết Công bố hợp chuẩn là gì? Hồ sơ, Quy trình và Chi phí.

Công bố hợp chuẩn gồm những hồ sơ gì?

Hồ sơ công bố hợp chuẩn được lập tùy theo việc doanh nghiệp thực hiện công bố dựa trên kết quả chứng nhận hợp chuẩn hoặc kết quả tự đánh giá sự phù hợp.

Về cơ bản, doanh nghiệp cần chuẩn bị:

Bản thông báo công bố hợp chuẩn theo mẫu quy định.
Hồ sơ chứng nhận hợp chuẩn nếu công bố dựa trên kết quả chứng nhận của tổ chức chứng nhận.
Hồ sơ tự đánh giá sự phù hợp nếu doanh nghiệp lựa chọn phương thức tự đánh giá.
Tài liệu mô tả sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ hoặc đối tượng công bố và các thông tin kỹ thuật liên quan.
Kết quả thử nghiệm, phương pháp thử và kết quả so sánh với yêu cầu của tiêu chuẩn tương ứng.
Các tài liệu khác theo yêu cầu của tiêu chuẩn áp dụng (nếu có).

Theo quy định hiện hành, doanh nghiệp thực hiện thông báo công bố hợp chuẩn qua Cơ sở dữ liệu quốc gia về tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng và nhận mã số xác nhận hoàn thành thông báo.

Tại sao cần phải phân biệt Công bố hợp chuẩn & công bố hợp quy?

tai sao can phan biet

Việc phân biệt rõ giữa công bố hợp chuẩn và công bố hợp quy là rất quan trọng đối với các doanh nghiệp, tổ chức khi đưa sản phẩm, hàng hóa ra thị trường, bởi lẽ khi phân biệt được hai khái niệm này, doanh nghiệp:

✅ Đảm bảo tuân thủ đúng quy định của pháp luật

Công bố hợp chuẩn là tự nguyện (trừ khi được viện dẫn bắt buộc), còn công bố hợp quy là bắt buộc với những sản phẩm thuộc danh mục quản lý của nhà nước. Nếu không phân biệt đúng và thực hiện sai quy trình, doanh nghiệp có thể bị xử phạt hành chính, thu hồi sản phẩm hoặc cấm lưu hành.

✅ Tiết kiệm chi phí và thời gian

Phân biệt đúng sẽ giúp doanh nghiệp chọn đúng hình thức công bố, tránh làm sai hoặc làm lại, gây lãng phí nguồn lực, đồng thời giúp đẩy nhanh tiến độ đưa sản phẩm ra thị trường một cách hợp pháp.

✅ Tăng tính cạnh tranh và uy tín sản phẩm

Trong khi công bố hợp chuẩn giúp thể hiện chất lượng vượt trội, nâng cao hình ảnh thương hiệu thì việc công bố hợp quy chứng minh sản phẩm đảm bảo an toàn, đủ điều kiện lưu hành theo quy định của Nhà nước.

✅ Hỗ trợ trong kiểm tra, kiểm soát thị trường

Các cơ quan chức năng dựa vào việc doanh nghiệp đã công bố hợp chuẩn hoặc hợp quy để kiểm tra nhãn hàng hóa, hồ sơ pháp lý, cũng như làm căn cứ để xem xét, cho phép thông quan tại cửa khẩu hải quan.

✅ Đảm bảo hàng hòa được ghi nhãn và lưu thông

Việc công bố hợp quy giúp sản phẩm được gắn dấu CR – điều kiện bắt buộc để được phép lưu hành trên thị trường. Đồng thời, làm thủ tục công bố đúng còn là cơ sở pháp lý để ghi nhãn sản phẩm hợp lệ, tránh nguy cơ bị xử phạt do vi phạm quy định về ghi nhãn hàng hóa.

Phân biệt Công bố hợp chuẩn & công bố hợp quy

bang phan biet
Bảng phân biệt công bố hợp chuẩn & công bố hợp quy ngắn gọn, dễ nhớ.

Công bố hợp chuẩn và công bố hợp quy đều là hoạt động nhằm xác nhận sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ phù hợp với yêu cầu kỹ thuật nhất định. Cả hai hình thức này đều do tổ chức, cá nhân tự công bố hoặc thông qua bên thứ ba đánh giá. Tuy nhiên, chúng ta cần phân biệt sự khác nhau của hai hình thức này, cụ thể như sau:

Tiêu chí	Công bố hợp chuẩn	Công bố hợp quy
Bản chất	Công bố phù hợp với tiêu chuẩn tương ứng	Công bố phù hợp với quy chuẩn kỹ thuật tương ứng
Căn cứ áp dụng	Tiêu chuẩn được lựa chọn và áp dụng	Quy chuẩn kỹ thuật tương ứng
Tính chất	Về nguyên tắc là tự nguyện	Thực hiện đối với đối tượng thuộc phạm vi phải áp dụng theo quy định
Đối tượng	Sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ, quá trình, môi trường và các đối tượng khác theo quy định	Đối tượng thuộc quy chuẩn kỹ thuật tương ứng
Trách nhiệm	Tổ chức, cá nhân chịu trách nhiệm về nội dung công bố	Tổ chức, cá nhân chịu trách nhiệm về sự phù hợp và thực hiện theo quy định quản lý chuyên ngành
Thủ tục hiện hành	Thông báo công bố hợp chuẩn	Đăng ký công bố hợp quy theo quy định
Căn cứ pháp lý 2026	Thông tư 14/2026/TT-BKHCN	Thông tư 14/2026/TT-BKHCN

Quy trình công bố hợp chuẩn như thế nào?

Quy trình công bố hợp chuẩn hiện nay gồm các bước cơ bản:

Bước 1: Xác định tiêu chuẩn áp dụng và đánh giá sự phù hợp của sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ hoặc đối tượng công bố.

Bước 2: Lập và ký bản thông báo công bố hợp chuẩn theo mẫu quy định.

Bước 3: Thực hiện thông báo công bố hợp chuẩn qua Cơ sở dữ liệu quốc gia về tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng.

Bước 4: Nhận mã số xác nhận đã hoàn thành thông báo công bố hợp chuẩn và lưu giữ hồ sơ theo quy định.

Doanh nghiệp có trách nhiệm duy trì sự phù hợp của sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ hoặc đối tượng đã công bố và thực hiện các nghĩa vụ liên quan khi phát hiện sự không phù hợp trong quá trình lưu thông hoặc sử dụng.

Câu hỏi thường gặp về công bố hợp chuẩn và hợp quy

Công bố hợp chuẩn là gì?

➡️Công bố hợp chuẩn là việc tổ chức, cá nhân công bố sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ, quá trình, môi trường hoặc đối tượng khác phù hợp với tiêu chuẩn tương ứng được lựa chọn và áp dụng. Đây là cơ sở để doanh nghiệp thể hiện sự phù hợp của sản phẩm với các yêu cầu kỹ thuật theo tiêu chuẩn áp dụng.

Công bố hợp chuẩn có bắt buộc không?

➡️Về nguyên tắc, công bố hợp chuẩn là hoạt động tự nguyện. Tuy nhiên, doanh nghiệp cần kiểm tra các quy định quản lý chuyên ngành đối với từng sản phẩm, hàng hóa cụ thể để xác định có thuộc trường hợp phải thực hiện công bố hợp quy hay các thủ tục bắt buộc khác hay không.

Công bố hợp chuẩn khác công bố hợp quy như thế nào?

➡️Công bố hợp chuẩn dựa trên tiêu chuẩn được lựa chọn và áp dụng, còn công bố hợp quy áp dụng đối với đối tượng thuộc phạm vi của quy chuẩn kỹ thuật tương ứng và thực hiện theo quy định quản lý chuyên ngành. Vì vậy, doanh nghiệp cần xác định đúng tiêu chuẩn hoặc quy chuẩn áp dụng trước khi thực hiện thủ tục.

Công bố hợp chuẩn cần những hồ sơ gì?

➡️Hồ sơ công bố hợp chuẩn được chuẩn bị tùy theo phương thức đánh giá sự phù hợp. Thông thường gồm bản thông báo công bố hợp chuẩn và các tài liệu liên quan đến kết quả chứng nhận hợp chuẩn hoặc kết quả tự đánh giá sự phù hợp theo quy định hiện hành.

Công bố hợp chuẩn được thực hiện như thế nào?

➡️Doanh nghiệp xác định tiêu chuẩn áp dụng, đánh giá sự phù hợp của sản phẩm hoặc đối tượng công bố, chuẩn bị hồ sơ và thực hiện thông báo công bố hợp chuẩn theo quy định hiện hành. Doanh nghiệp đồng thời chịu trách nhiệm về sự phù hợp của đối tượng đã công bố.